Ứng dụng Gom Rác GRAC

Bãi chôn lấp chất thải tại TP.Magdeburg-Đức_PHẦN 1

Snow_wolf

Active Member
#1
Bộ ứng cứu tràn đổ hóa chất và môi trường
Xin chân thành cảm ơn anh CV đã đóng góp cho diễn đàn bài viết rất có giá trị này. Mong các bạn tận dụng những tài liệu này làm hành trang cho mình trên con đường học tập.

Bãi chôn rác hợp vệ sinh (Sanitaty land-fill) là phương pháp xử lý chất thải rắn phổ biến và hiệu quả, đặc biệt là đối với các nước nghèo như Việt Nam. Hiện nay ở VN cũng có một số khu chôn lấp rác được coi là hợp vệ sinh như khu Nam Sơn (Sóc Sơn, Hà Nội) và khu gì đó trong Sài Gòn ;-). Thế nào là hợp vệ sinh thì phụ thuộc nhiều yếu tố như tiêu chuẩn kỹ thuật của từng quốc gia về bãi chôn lấp, điều kiện tự nhiên (địa chất, thủy văn…), xã hội…của khu vực đặt bãi… tuy nhiên về mặt khoa học thì khái niệm hợp vệ sinh rõ ràng là có những chuẩn mực chung. Để giúp các bạn sinh viên chưa có điều kiện đi thực tế, W xin giới thiệu những hình ảnh về một bãi chôn lấp đạt tiêu chuẩn ở CHLB Đức.

Thông thường hình ảnh không thể mô tả hết các nội dung muốn giới thiệu nên bạn nào có câu hỏi thì cứ post vào topic, W sẽ cố gắng trả lời trong phạm vi hiểu biết.


1. Giới thiệu chung về bãi chôn lấp thành phố Magdeburg:
Thành phố Magdeburg là thủ phủ của bang Saxony – Anhalt nằm ở miền Đông nước Đức (trước năm 1990 là Cộng hòa Dân chủ Đức). Đây là một bang nghèo nhất nước Đức hiện nay, dân số thành phố khoảng 250 ngàn người, diện tích khoảng 200 km2.

Trước năm 1990 hầu như toàn bộ rác của thành phố và một số vùng lân cận đều được đổ tại 02 bãi của thành phố, sau khi thống nhất nước Đức (1990) thì chỉ còn khoảng 50% lượng CTR phát sinh được chôn ở đây sau khi đã được phân loại. Lý do của việc giảm lượng rác cần phải chôn lấp (mặc dù đời sống phát triển và lượng rác phát sinh cao hơn) là do các biện pháp quản lý CTR tổng thể và các hệ thống tái chế đã được áp dụng. Trong toàn bộ nước Đức cũng như ở tiểu bang Saxony – Alhatl đã có nhiều các cơ sở tái chế như nhà máy phân sinh học compost, nhà máy điện đốt rác kết hợp với than, các nhà máy thu hồi kim loại/plastic, hệ thống thu gom/tái chế Grune Punk hay Otto… (khi nào có thời gian W sẽ cố gắng giới thiệu lần lượt về các nhà máy/cơ sở đó).

Magdeburg có 2 bãi chôn lấp với tổng diện tích khoảng 80 ha, chia làm 2 bãi: A và B.

Bãi A: diện tích ~ 32 ha, bắt đầu được dùng để chôn CTR đô thị từ đầu những năm 1960. Năm 1963 chính thức là nơi đổ rác của thành phố và các khu lân cận. Quanh khu chôn lấp rác trước kia là các căn cứ quân sự của Liên Sô do đó có nhiều yếu tố tác động xấu đến môi trường như chất thải từ xe quân sự (dầu, mỡ thải), các chất hóa học thải bỏ…. Đến năm 1995, do bãi không đáp ứng tiêu chuẩn của CHLB Đức về việc bảo vệ tầng nước ngầm ở khu vực dưới bãi chôn lấp nên chính quyền thành phố quyết định đóng kín bãi (Seal). Năm 1999 việc đóng kín bãi và làm sạch khu vực lân cận được hoàn thành. Khu bãi cũ được kết nối với công viên thành phố thành khu triển lãm cây & làm vườn của hiệp hội làm vườn liên bang.

Vì bãi được xây dựng từ trước và không thể làm lại được lớp bảo vệ đáy bãi, người ta đã áp dụng biện pháp “niêm phong – seal” đối với lớp bao phủ phía trên và phục hồi lớp phủ để trồng cỏ/cây. Hệ thống thoát nước, thu khí gas và monitoring môi trường cũng được xây dựng đồng bộ:

Kết cấu lớp phủ phía trên từ trên xuống dưới bao gồm:
- 80 cm lớp đất phủ để trồng cỏ
- lớp vải địa kỹ thuật (geotextile) đóng vai trò lớp lọc không cho lớp đất phủ trôi xuống các lớp dưới
- lớp sỏi/cuội thoát nước dày 30 cm (tầng lọc ngược)
- lớp bảo vệ bằng vài địa kỹ thuật tiếp theo
- lớp màng chống thấm HDPE (dày ~ 1cm)
- lớp sỏi/cuội bên trong có các ống thu khí gas
- lớp phủ ngay sát trên CTR: đất được đầm/ném chặt dày khoảng 30 cm

Nhờ có lớp phủ này mà 10 triệu mét khối CTR chôn trong bãi được bảo vệ không bị nước (mưa, tuyết tan) xâm nhập, bãi không phát sinh nước rỉ rác và do đó không tác động tiêu cực đến tầng nước ngầm. Kết quả monitoring nước ngầm từ năm 2000 đến 2003 cho thấy sự ô nhiễm nước ngầm đã hoàn toàn chấm dứt. Hiện nay bãi vẫn chịu sự giám sát bởi cơ quan môi trường địa phương, gồm các hoạt động:
- Monitoring môi trường không khí và nước ngầm ở khu vực bãi
- Bảo dưỡng hệ thống thu khí gas và thoát nước bên ngoài bãi
- Kiểm tra lớp phủ bề mặt định kỳ
- Thu khí gas để phát điện tại chỗ (từ năm 2000 đã lắp một nhà máy điện công suất 2 MegaWatt sử dụng toàn bộ khí gas thu được từ bãi) .


Bãi B: diện tích ~ 49 ha, công suất chôn lấp tính toán 14 triệu mét khối/hoạt động đến năm 2012. Nằm cách bãi A khoảng 10 km (Bãi A nằm ở phía Đông, bãi B nawmg ở phía Tây thành phố), bắt đầu được dùng để chôn CTR đô thị từ đầu những năm 1970. Năm 1986 chính thức là nơi đổ rác của thành phố. Đến năm 1994 được cải tạo thành bãi đạt tiêu chuẩn với lớp đáy được nâng cấp. Lớp đáy này được gia cố đúng tiêu chuẩn (từ dưới lên trên) như sau:
- 300 cm (3 m): lớp bảo vệ địa chất đáy (geological protection layer): chả biết dùng vật liệu gì vì khi W đến đó thì bãi đã vận hành nên không nhìn được
- 75 cm lớp đất sét nén chặt chống thấm
- lớp màng chống thấm HDPE (dày ~ 1cm)
- lớp vải địa kỹ thuật (geotextile) đóng vai trò lớp lọc không cho lớp trên trôi xuống các lớp dưới
- lớp sỏi/cuội thoát nước dày 30 cm (tầng lọc ngược) bên trong có các ống thu nước rỉ rác

Theo chiều thẳng đứng, cả khu A & B đều có các hố công tác/kỹ thuật để có thể đi xuống kiểm tra các kết cấu kỹ thuật đặt trong lòng bãi như các đầu mối ống thu nước, khí gas….

2. Các hình ảnh bãi chôn lấp thành phố Magdeburg nhìn từ vệ tinh:



Toàn cảnh bãi B






Các xe cơ giới chuyên dụng đi lại giữa các ô chôn lấp






Các ô chôn lấp đóng tạm - hố điều hòa và khu xử lý nước rỉ rác






Bãi A đã đóng





Các bạn hãy tiếp tục theo dõi phần 2. Mình sẽ post tiếp ở những bài sau
 
Top